Παραλίες Λάρας & Θαλάσσιες Χελώνες
Μαγευτικές παραλίες και φυσικό καταφύγιο για τις θαλάσσιες χελώνες
Το μαγευτικό τοπίο της Λάρας
Η γοητεία της Ίνειας κορυφώνεται αναμφίβολα στ’ ακρογιάλια της Λάρας. Με το τοπωνύμιο Λάρα εννοούμε ολόκληρη την παραλιακή περιοχή (χερσόνησο Λάρας) με τους δύο κόλπους, τον νότιο κόλπο της Λάρας ή Λούρας, όπως είναι κυρίως γνωστός και τον βόρειο κόλπο ή Αμμούδι, καθώς και την Αλυκή της Λάρας.
Οι συναρπαστικές ακρογιαλιές της Λάρας και του Αμμουδιού προσελκύουν τους θερινούς, ιδίως, μήνες εκλεκτικούς κολυμβητές, που αναζητούν ώρες απόλυτης γαλήνης, ηρεμίας και ανανέωσης.
Διαδρομές προς τη Λάρα
Στην παραλία της Λάρας μπορείτε να φτάσετε, ακολουθώντας δύο αγροτικούς δρόμους από το χωριό προς τους δύο κόλπους της Λάρας. Η απόσταση υπολογίζεται περίπου στα 9 χιλιόμετρα.
Πρώτη Διαδρομή προς τις παραλίες της Λάρας
Η διαδρομή αυτή μπορεί να αποτελέσει συνέχεια της θεματικής διαδρομής Αφροδίτη και, μέσω της σχετικής σήμανσης, ο επισκέπτης μπορεί να κατευθυνθεί προς τη Λάρα.
Σε εναλλακτική επιλογή, επιχειρείτε τη μετάβασή σας στη Λάρα και από το κέντρο του χωριού, αφού ακολουθήσετε τη Λεωφόρο Λάρας και διασχίσετε το πρώτο ρυάκι, όπου σε απόσταση ενός χιλιομέτρου, βρίσκεται το γεωμόρφωμα Κόρακη ή Κόρατζη.
Ακολουθώντας την προέκταση της διαδρομής Αφροδίτη, στο τέλος της διαδρομής δίπλα στο γεωμόρφωμα της Αλυκούς, συνεχίζει ένας κατωφερής δρόμος που καταλήγει στον παραλιακό δρόμο Πέγειας-Λάρας.
Ακολουθείτε τις σημάνσεις των πινακίδων και στα δεξιά, σε απόσταση λιγότερο από ένα χιλιόμετρο, θα δείτε να απλώνεται μπροστά σας ο νότιος κόλπος της Λάρας ή της Λούρας. Πρόκειται για έναν όρμο σε σχήμα πετάλου. Με το ημικυκλικό αμφιθεατρικό της σχήμα, η αμμουδιά της Λάρας ή Λούρας, εκτείνεται σε απόσταση κάπου ενάμισι χιλιομέτρου, πλαισιωμένη από χαμηλούς θάμνους. Συνεχίζοντας το περιηγητικό σας δρομολόγιο, σε απόσταση ακόμη ενός χιλιομέτρου, μπορείτε να μεταβείτε στον βόρειο κόλπο της Λάρας ή Αμμούδι.
Δεύτερη Διαδρομή προς τις παραλίες στη Λάρας
Υπάρχει και μία άλλη επιλογή μετάβασης προς τη Λάρα, ακολουθώντας τη Λεωφόρο Ακάμα στα βόρεια του χωριού, που οδηγεί προς το χωριό Πιττοκόπος. Στη συνέχεια, επικαλούμενοι την πινακίδα, θα οδηγηθείτε προς τον παραλιακό δρόμο Πέγειας-Λάρας.
Αυτός ο δρόμος καταλήγει στον βόρειο κόλπο της Λάρας ή το Αμμούδι, όπου βρίσκεται και το Εκκολαπτήριο των Χελωνών.
Διασχίζοντας το δάσος της μακκίας βλάστησης, παρουσιάζονται μπροστά σας οι ασπριδεροί αμμόλοφοι της μεγαλοπρεπούς παραλίας του Αμμουδιού. Εδώ εντοπίζουμε και το Πληροφοριακό Κέντρο του Τμήματος Αλιείας για την προστασία των χελωνών. Η άμμος είναι λεπτόκοκκη με διασκορπισμένα μικρά και μεγάλα βότσαλα. Κάπου στο μέσο της αμμουδιάς σχηματίστηκαν θίνες, δηλαδή αμμόλοφοι, 15 περίπου μέτρα ύψος, που σχηματίστηκαν από την ενέργεια του ανέμου και του νερού και που συγκρατούνται στη θέση τους από ομπρελώδεις σχίνους. Ο τεράστιος όγκος άμμου που εναποτέθηκε σ’ αυτό τον κολπίσκο, δικαιολογεί το όνομα που δόθηκε στην περιοχή, ούτες ώστε να μη χρειάζονται ετυμολογικές αναζητήσεις.
Το Αμμούδι είναι ίσως η πιο ξεμοναχιασμένη αμμουδιά της Κύπρου. Προστατευμένο από σφοδρούς ανέμους, ήσυχο και γαλήνιο, με τα πολύ καθαρά κρυστάλλινα νερά του, συγκεντρώνει εκλεκτούς επισκέπτες, κατά τους θερινούς κυρίως μήνες.
Οι παραλίες Λάρας, βιότοποι ωοτοκίας της Θαλάσσιας χελώνας
Πέραν όμως της απαράμιλλης γοητείας των δύο παραλιών, εκείνο που τις καθιστά ανά την υφήλιο ξακουστές, είναι το γεγονός ότι φιλοξενούν δύο από τα επτά είδη θαλάσσιας χελώνας που υπάρχουν παγκοσμίως, την χελώνα Καρέτα (Caretta caretta) και την Πράσινη Χελώνα (Chelonia mydas), τα δύο εμβληματικά είδη χελώνας στη Μεσόγειο.
Τα δύο αυτά είδη χελωνών είναι οι μεγάλες πρωταγωνίστριες των παραλιών της Λάρας-Τοξεύτρας, καθότι αυτές ειδικά τις παραλίες επέλεξαν για τη φωλεοποίηση των αυγών τους και την εκκόλαψή τους. Δεν είναι τυχαίο που η συγκεκριμένη περιοχή αποτελεί βιότοπο ωοτοκίας των θαλασσίων χελωνών.
Αυτό οφείλεται στον συνδυασμό αλληλοεπιδρώντων οικολογικών παραγόντων και στα βασικά χαρακτηριστικά της παραλίας, όπως η θερμοκρασία της άμμου, η αλατότητα, η απαλότητα της άμμου, το μήκος και το ύψος της παραλίας, οι ποσοστιαίες οργανικές ουσίες, η περιεκτικότητα σε υγρασία, η ενέργεια των κυμάτων, η συμπίεση της άμμου και η τοπική βλάστηση.
Χελώνα Καρέτα
Η Χελώνα Καρέτα (Caretta Caretta) είναι η 3η μεγαλύτερη σε μήκος θαλάσσια χελώνα και ταξινομείται σε παγκόσμιο επίπεδο ως «ευάλωτο είδος». Ο πληθυσμός της χελώνας Καρέτα, που απαντάται στην Κύπρο κατά την καλοκαιρινή περίοδο, εκτιμάται ότι ανέρχεται γύρω στα 1200–1500 άτομα.
Πράσινη Χελώνα
Η Πράσινη χελώνα είναι μια από τις μεγαλύτερες σε μέγεθος θαλάσσιες χελώνες και κατατάσσεται, σε παγκόσμιο και μεσογειακό επίπεδο, στα «κινδυνεύοντα είδη». Πήρε το όνομά της από το χρώμα που έχει το λίπος στο κάτω μέρος του καβουκιού της. Ο πληθυσμός της, που απαντάται στην Κύπρο κατά την καλοκαιρινή περίοδο, εκτιμάται ότι ανέρχεται γύρω στα 250–350 άτομα.
Η χελώνα Καρέτα γεννά συνήθως από τα τέλη Μαΐου μέχρι τις αρχές Αυγούστου και η Πράσινη χελώνα αρχίζει και τελειώνει δύο βδομάδες αργότερα. Τα αυγά εκκολάπτονται σε περίπου 7 εβδομάδες περίπου, ανάλογα με τη θερμοκρασία της άμμου. Όταν ολοκληρωθεί ο χρονικός κύκλος επώασης, τα νεογέννητα χελωνάκια, βγαίνουν από το αυγό. Το κέλυφός τους είναι μαλακό και μαύρο, πράγμα που τα αναδεικνύει πολύ ευάλωτα στους θηρευτές. Αυτός είναι και ένας από τους λόγους που εκκολάπτονται το βράδυ.
Τα χελωνάκια έχουν φωτοτροπική συμπεριφορά, δηλαδή, όταν εξέλθουν από τη φωλιά κατευθύνονται προς το πιο φωτεινό σημείο του ορίζοντα. Για τον λόγο αυτό, ενστικτωδώς οδηγούνται και εισέρχονται στη θάλασσα, χρησιμοποιώντας ως οδηγό την αντανάκλαση του φεγγαριού ή των αστεριών στην επιφάνεια του νερού.
Εκτιμάται ότι μόνο ένα στα χίλια χελωνάκια θα καταφέρει να φτάσει στην ενηλικίωση και να ξαναγυρίσει στην παραλία, όπου γεννήθηκε. Οι θαλάσσιες χελώνες σαν νεοσσοί, είναι δέκτες πολλών φυσικών απειλών, όπως καβουριών, πουλιών και αλεπούδων, που περιπολούν τις παραλίες αργά το βράδυ και ενωρίς το πρωί, αναζητώντας τροφή. Επιπροσθέτως, υφίστανται ανθρωπογενείς απειλές, όπως ο ακούσιος εγκλωβισμός τους σε αλιευτικά εργαλεία, η θαλάσσια ρύπανση, ειδικά από πλαστικά, η φωτορύπανση, η ηχορύπανση και η διάβρωση των παραλιών, ειδικά σε περιοχές ωοτοκίας. Οι απειλές αυτές, σε συνδυασμό με τους φυσικούς κινδύνους που διατρέχουν, μειώνουν ολοένα και περισσότερο τους πληθυσμούς των θαλάσσιων χελωνών.
Οι χελώνες, που έχουν γεννήσει, σημαδεύονται με ειδικά αριθμημένα σήματα και έτσι μπορεί να επιβεβαιωθεί ότι επαναπατρίζονται στις ίδιες παραλίες. Οι φωλιές προστατεύονται με ειδικά κλουβιά. Τα νεογέννητα χελωνάκια θα επιστρέψουν στην ενηλικίωσή τους στην παραλία που εκκολάφθηκαν, για να γεννήσουν με τη σειρά τους.
Εάν κάποια φωλιά δημιουργηθεί κοντά στη θάλασσα, μετακινείται σε ψηλότερο σημείο, για να μην καλυφθεί από το νερό της θάλασσας. Μετά την εκκόλαψη των αυγών, τα άτομα που είναι υπεύθυνα στο Εκκολαπτήριο, ανοίγουν τις φωλιές και καταγράφουν όλα τα διαθέσιμα στοιχεία (π.χ. αγονιμοποίητα αυγά κ.λπ.), βοηθώντας χελωνάκια, που τυχόν παρέμειναν αποκομμένα στην άμμο, να κατευθυνθούν προς τη θάλασσα.
Η παράκτια περιοχή Λάρας-Τοξεύτρας, η οποία συμπεριλαμβάνει τους πιο σημαντικούς βιότοπους ωοτοκίας για τις θαλάσσιες χελώνες, προστατεύεται ως Περιοχή Προστασίας της Φύσης από το 1989. Η Θαλάσσια Προστατευόμενη Περιοχή Λάρας-Τοξεύτρας εμπίπτει εντός του Ευρωπαϊκού Oικολογικού Δικτύου Natura 2000 για τη μακροπρόθεσμη διασφάλιση των απειλούμενων ειδών και ενδιαιτημάτων της φύσης και εν προκειμένω της Ειδικής Ζώνης Προστασίας Χερσονήσου Ακάμα, που κηρύχθηκε το 2009-2010.
Το Δημοτικό διαμέρισμα Ίνειας, στο πλαίσιο ανάδειξης και προβολής της θαλάσσιας χελώνας, που φιλοξενεί στις παραλίες της Λάρας, προχώρησε στη δημιουργία του Εκθεσιακού Κέντρου Χελώνας Ίνειας-Λάρας, αφιερωμένου αποκλειστικά στα δύο αυτά είδη χελώνας.